Begin met wat er elke maand zeker binnenkomt, trek je vaste lasten af en verdeel de rest over vier potjes: dagelijks leven, vrije tijd, buffer en een vaste grens voor je lening. Bepaal vooraf hoeveel je maximaal leent, want elke euro lening groeit door rente. Een uitwonende hbo- of wo-student kan vanaf 1 januari 2027 volgens DUO maximaal €335,10 basisbeurs, €507,10 aanvullende beurs en €325,44 lening per maand krijgen. Dat is samen €1.167,64 om van te leven. Daar komt een collegegeldkrediet van €224,50 bij, maar dat is bedoeld voor je collegegeld. Tot en met december 2026 gelden nog lagere bedragen, namelijk €1.130,77 in totaal.
In dit artikel zie je wat er in 2027 verandert, een voorbeeldbudget dat je kunt aanpassen en een rekenmodel waarmee je ziet wat lenen werkelijk kost.
Wat komt er binnen? De bedragen van 2027
De officiële maximumbedragen staan op de pagina van DUO over de bedragen van studiefinanciering. Dit zijn de maandbedragen voor hbo en universiteit:
Onderdeel | Thuiswonend vanaf 1 jan 2027 | Uitwonend vanaf 1 jan 2027 | Uitwonend tot en met dec 2026 |
|---|---|---|---|
Basisbeurs | €134,45 | €335,10 | €324,52 |
Aanvullende beurs (maximaal) | €507,10 | €507,10 | €491,08 |
Rentedragende lening (maximaal) | €325,44 | €325,44 | €315,17 |
Totaal om van te leven | €966,99 | €1.167,64 | €1.130,77 |
Collegegeldkrediet | €224,50 | €224,50 | €224,50 |
De totalen zijn mijn optelling van de bedragen hierboven. DUO telt het collegegeldkrediet zelf wel mee in haar totaal, maar dat geld is voor je collegegeld en niet voor je huur of boodschappen. Het collegegeldkrediet blijft tot en met augustus 2027 €224,50 en wordt vanaf september €230,92. Het wettelijk collegegeld voor 2026-2027 is €2.694 per jaar, en dat is precies twaalf keer €224,50.
Studeer je op het mbo, dan gelden andere bedragen. Een uitwonende mbo-student krijgt van januari tot en met juli 2027 €361,44 basisbeurs, maximaal €482,06 aanvullende beurs en €241,27 lening. Dat is samen €1.084,77. De hogere bedragen worden voor het eerst op 22 januari 2027 uitbetaald.
Een paar regels die veel studenten missen:
De beurs is een prestatiebeurs: De basisbeurs, de aanvullende beurs en het studentenreisproduct worden een gift als je binnen tien jaar je diploma haalt. Lukt dat niet, dan moet je ze met rente terugbetalen.
De aanvullende beurs hangt af van het inkomen van je ouders: Voor 2027 kijkt DUO naar het inkomen van je ouders in 2025. Met de rekenhulp van DUO zie je vooraf wat je kunt krijgen.
De lening is geen gift: Die betaal je altijd terug, met rente.
Bijverdienen mag onbeperkt: Volgens DUO geldt er sinds 2020 geen bijverdiengrens meer. Je studiefinanciering blijft dus gewoon staan, hoeveel je ook verdient.
De rente stijgt in 2027
De rente op je studielening wordt elk jaar opnieuw vastgesteld. Voor bijna alle huidige studenten, die onder de terugbetalingsregels van 35 jaar vallen, stijgt het percentage in 2027 van 2,33 naar 2,70 procent. Is je schuld ouder en val je onder de regels van 15 jaar, dan wordt het 3,28 procent in plaats van 2,29. Tijdens je studie geldt het nieuwe percentage telkens voor één jaar. Na je studie staat het vijf jaar vast.
Het verschil lijkt klein, maar het telt op. Op €10.000 schuld is 2,70 procent ongeveer €22 rente per maand.
Het budget in vier potjes
Een budget hoeft niet ingewikkeld te zijn. Gebruik vier potjes.
Potje 1: vaste lasten: Huur, energie, internet, zorgverzekering, telefoon en studiekosten. Dit betaal je als eerste, liefst automatisch rond de dag dat je geld binnenkomt.
Potje 2: dagelijks leven: Boodschappen, vervoer en kleine uitgaven. Haal dit bedrag eens per week van een aparte rekening zodat je ziet wat er nog over is.
Potje 3: vrije tijd: Uitgaan, sport en abonnementen. Zet een vast bedrag neer. Is het op, dan is het op.
Potje 4: buffer: Een klein bedrag per maand voor onverwachte kosten, zoals een kapotte laptop. Hoeveel andere Nederlanders opzijzetten lees je in hoeveel Nederlanders gemiddeld per maand sparen. Begin met een bedrag dat je volhoudt, ook als het maar €20 is.
Een voorbeeldbudget
Dit is een fictief voorbeeld voor een uitwonende hbo-student in 2027, geen advies. De uitgaven zijn aannames. Vervang ze door je eigen cijfers.
Onderdeel | Bedrag per maand |
|---|---|
Studiefinanciering om van te leven | €1.167,64 |
Bijbaan | €300,00 |
Totaal inkomsten | €1.467,64 |
Huur en energie | €620 |
Zorgverzekering en telefoon | €170 |
Boodschappen | €220 |
Vervoer en studiekosten | €70 |
Vrije tijd | €150 |
Buffer | €50 |
Totaal uitgaven | €1.280 |
Over | ongeveer €188 |
Zonder bijbaan zou deze student ongeveer €112 per maand tekortkomen. Een tekort betekent bijlenen, werken of minder uitgeven. Reken dit voor jezelf door met je eigen huur, want de huur bepaalt vooral of het past.
Hoeveel lenen? Het rekenmodel
Lenen voelt als gratis geld tot de rekening komt. Reken daarom vooraf uit wat een lening kost. Dit is mijn eigen berekening met een vast rentepercentage van 2,70 procent, een studie van vier jaar (48 maanden) en twee jaar aanloopfase erna. In die twee jaar los je nog niet af, maar de rente loopt wel door.
Je leent per maand | Totaal geleend na 48 maanden | Schuld na einde studie | Schuld aan het begin van de aflossing |
|---|---|---|---|
€100 | €4.800 | ongeveer €5.060 | ongeveer €5.340 |
€200 | €9.600 | ongeveer €10.120 | ongeveer €10.670 |
€325,44 (maximum) | €15.621 | ongeveer €16.470 | ongeveer €17.370 |
De rente verandert elk jaar, dus het werkelijke bedrag wijkt af. Het patroon blijft hetzelfde. Elke €100 die je per maand leent, kost je ongeveer €540 extra aan rente voordat je begint met aflossen. Daarna los je maximaal 35 jaar af. Een avondje uit van €100 uit je lening is dus duurder dan €100.
Stel jezelf bij elke keer bijlenen één vraag: heb ik dit echt nodig, of kan het uit mijn bijbaan? Meer over verstandig lenen lees je in geld lenen voor je studie.
Heb je meer dan vier jaar nodig? Doe je een opleiding van vier jaar of korter, dan krijg je in totaal zeven jaar studiefinanciering. De laatste drie jaar kun je alleen nog lenen, zonder basisbeurs of aanvullende beurs. De gewone lening is dan maximaal €1.253,52 per maand. Haal je diploma dus liever op tijd.
Waar kun je slim besparen?
Niet elke bezuiniging werkt. Kijk eerst naar de grote posten.
Wonen: De huur is meestal je grootste kostenpost. Een kamer in een studentenhuis is vaak goedkoper dan een eigen studio. Thuis blijven wonen scheelt het meest. Je basisbeurs is dan lager, maar je kosten ook.
Vervoer: Het studentenreisproduct hoort bij je studiefinanciering. Gebruik het en schaf geen extra abonnement aan.
Vaste abonnementen: Loop je abonnementen eens per kwartaal na en zeg op wat je niet gebruikt.
Toeslagen: Kijk of je recht hebt op zorgtoeslag of huurtoeslag. Dat hangt af van je inkomen en woonsituatie. Doe een proefberekening op toeslagen.nl.
Eten: Plan je maaltijden en kook samen. Dat is een van de makkelijkste manieren om te besparen zonder iets op te geven.
Bijverdienen zonder je studie te verliezen
Een bijbaan kan het tekort dichten, maar kost tijd. Kies een baan die bij je rooster past. Ideeën vind je in de beste bijbanen voor studenten, slimme manieren om naast je baan extra inkomen te genereren en passief inkomen opbouwen tijdens je studie.
Werk je als jongere onder de 21, dan scheelt het per 1 januari 2027 flink. Dan gaat het minimumjeugdloon omhoog, zo staat het in Staatsblad 2026, 279. De nieuwe percentages van het minimumloon voor 21-plussers zijn:
Leeftijd | Nu | Vanaf 1 januari 2027 |
|---|---|---|
16 jaar | 34,5% | 40% |
17 jaar | 39,5% | 50% |
18 jaar | 50% | 62,5% |
19 jaar | 60% | 75% |
20 jaar | 80% | 87,5% |
Sinds 1 juli 2026 is het minimumuurloon voor 21-plussers €14,99. Het bedrag per 1 januari 2027 stond bij mijn laatste controle nog niet vast. Reken je met €14,99, dan verdient een 18-jarige vanaf 1 januari minimaal €9,37 per uur, een 19-jarige €11,24 en een 20-jarige €13,12. Dat is een ondergrens, want het basisbedrag stijgt in januari nog. Meer cijfers staan in salaris en loon.
Betaalt je werkgever loonheffing in, dan kun je volgens DUO vaak een deel terugvragen bij de Belastingdienst. Plan werk en studie samen. Tips vind je in planning maken voor een drukke student en studie en sociaal leven combineren.
Wat als het misgaat?
Een tekort of een betalingsachterstand komt voor. Wacht niet tot er brieven op de mat vallen. Praat met je studentendecaan of je gemeente. Veel hogescholen en universiteiten hebben een noodfonds. Wat je kunt doen bij schulden lees je in ik heb schulden, wat nu. Gratis hulp van de gemeente is er voor iedereen met schulden.
Veelgestelde vragen over budgetteren voor studenten
Hoeveel studiefinanciering krijg je in 2027?
Een uitwonende hbo- of wo-student krijgt vanaf 1 januari 2027 maximaal €335,10 basisbeurs, €507,10 aanvullende beurs en €325,44 lening per maand. Dat is samen €1.167,64, exclusief collegegeldkrediet. Thuiswonend is de basisbeurs €134,45 en het totaal €966,99.
Is de basisbeurs een gift?
Het is een prestatiebeurs. Haal je binnen tien jaar je diploma, dan wordt de beurs een gift. Haal je het niet, dan betaal je hem terug met rente.
Hoe hoog is de rente op de studielening in 2027?
Voor bijna alle studenten is dat 2,70 procent, tegenover 2,33 procent in 2026. Voor studenten die onder de terugbetalingsregels van 15 jaar vallen is het 3,28 procent.
Mag je bijverdienen naast studiefinanciering?
Ja. Volgens DUO mag je sinds 2020 onbeperkt bijverdienen en geldt er geen bijverdiengrens. Let wel op belasting en toeslagen, want die hangen wel af van je inkomen.
Hoeveel moet je sparen als student?
Daar is geen vast bedrag voor. Begin met een bedrag dat je volhoudt. Een buffer van enkele honderden euro’s helpt al bij een onverwachte uitgave.
Wat doe ik als ik niet rond kan komen?
Praat met je studentendecaan of je gemeente en wacht niet tot er achterstanden zijn. Veel onderwijsinstellingen hebben een noodfonds.
Wanneer worden de bedragen van 2027 uitbetaald?
De hogere bedragen worden voor het eerst op 22 januari 2027 uitbetaald. Tot en met december 2026 gelden nog de oude bedragen.
Samengevat
Een uitwonende student kan in 2027 volgens DUO maximaal €1.167,64 per maand krijgen aan basisbeurs, aanvullende beurs en lening, plus collegegeldkrediet voor het collegegeld. Dat is niet voor iedereen genoeg. Budgetteer daarom in vier potjes en reken uit wat een lening kost. €100 extra lenen per maand betekent aan het begin van de aflossing ongeveer €540 extra schuld door rente. Kijk eerst naar je huur, een bijbaan en toeslagen voordat je meer leent.
