Een ondernemingsplan is geen verplicht document om je in te schrijven bij de KVK, maar wordt wel verplicht zodra je een lening aanvraagt of een uitkering ontvangt tijdens het opstarten van je bedrijf. Het plan bestaat uit vier vaste onderdelen volgens KVK: jijzelf als ondernemer, je bedrijf, je marketingplan en je financieel plan. Hieronder lopen we elk onderdeel langs, met een rekenvoorbeeld en een vergelijking tussen een kort idee-plan en een volledig financieringsplan.
Stap 1: Bepaal Waarvoor Je Het Plan Nodig Hebt
Niet elk ondernemingsplan hoeft hetzelfde te zijn. Een plan dat je voor jezelf schrijft om een idee te toetsen ziet er anders uit dan een plan dat een bank of Qredits moet overtuigen om geld uit te lenen. Het eerste bepaalt hoeveel tijd je eraan moet besteden.
| Idee toetsen | Financiering aanvragen | |
|---|---|---|
| Doel | Haalbaarheid checken voor jezelf | Een financier overtuigen |
| Omvang | 1 tot 2 pagina’s | Meestal 10 tot 20 pagina’s |
| Financieel plan | Globale schatting van kosten en omzet | Investeringsbegroting, financieringsbegroting, exploitatiebegroting en liquiditeitsbegroting |
| Risicoanalyse | Niet nodig | Vaak verplicht, zoals een scenario bij 20 procent minder omzet |
| Wie leest het | Alleen jijzelf of je naasten | Een kredietadviseur van de bank of Qredits |
Qredits beoordeelt bij een aanvraag expliciet vier dingen: de ondernemer zelf, de markt, de financiële cijfers en de risico’s bij tegenvallende omzet. Wie alleen een idee wil checken, kan die laatste twee onderdelen voorlopig overslaan.
Stap 2: Beschrijf Jezelf Als Ondernemer
Dit onderdeel lijkt op een cv. Noteer je opleiding, werkervaring en relevante vaardigheden, en leg uit waarom jij de aangewezen persoon bent om dit bedrijf te runnen. Qredits kijkt hierbij specifiek naar je voorbereiding, je motivatie en je persoonlijke financiële situatie, waaronder een stabiel inkomen naast je onderneming, eigen inbreng en bestaande schulden.
Ben je nog onzeker of ondernemen bij je past? Lees eerst 3 dingen die je moet overwegen als je ondernemer wordt voordat je dit onderdeel invult.
Stap 3: Beschrijf Je Bedrijf
Beschrijf kort je bedrijfsidee, je rechtsvorm met motivatie, je bedrijfsnaam en de datum van inschrijving bij de KVK. Denk ook na over je locatie, eventuele vergunningen en verzekeringen, en of je personeel aanneemt. Lees de belangrijkste verzekeringen voor zzp’ers als je dit onderdeel nog moet uitwerken.
Start je bijvoorbeeld een webshop? Dan hoort hier ook je bedrijfsmodel in, zoals eigen voorraad, dropshipping of fulfilment. Een volledig overzicht van die keuzes staat in een webshop beginnen in 2026.
Stap 4: Maak Je Marketingplan
Een marketingplan zonder marktonderzoek is een gok. Zoek uit of er daadwerkelijk klanten zijn voor wat je verkoopt en wie je concurrenten zijn. Beschrijf vervolgens je marketingmix: product, prijs, promotie en plaats. Wat ga je verkopen, tegen welke prijs, hoe bereik je klanten en waar verkoop je het?
Stap 5: Maak Je Financieel Plan
Dit is het onderdeel waar de meeste plannen op stuklopen, en tegelijk het onderdeel dat een financier het eerst doorleest. Het financieel plan bestaat volgens KVK uit vier begrotingen: de investeringsbegroting, de financieringsbegroting, de exploitatiebegroting en de liquiditeitsbegroting.
Een Rekenvoorbeeld
Lotte wil een mobiele hondentrimsalon starten en heeft een microkrediet bij Qredits nodig. Ze stelt eerst haar investeringsbegroting op: wat heeft ze nodig om te kunnen starten?
| Investering | Bedrag |
|---|---|
| Verbouwde bus met trimtafel en wasbak | 9.500 euro |
| Trimapparatuur en gereedschap | 2.200 euro |
| Website en boekingssysteem | 800 euro |
| Verzekeringen eerste jaar | 600 euro |
| Werkkapitaal voor de eerste drie maanden | 1.900 euro |
| Totaal | 15.000 euro |
Voor de financieringsbegroting legt Lotte vast hoe ze aan dat bedrag komt: 3.000 euro eigen inbreng en 12.000 euro microkrediet bij Qredits, wat binnen de grens van ongeveer 50.000 euro valt die Qredits voor dit type lening hanteert.
Daarna volgt de exploitatiebegroting. Lotte rekent met 60 behandelingen per maand tegen gemiddeld 45 euro, wat 2.700 euro omzet oplevert. Haar vaste kosten, waaronder brandstof, verzekering, aflossing en marketing, komen uit op 1.850 euro per maand. Dat laat 850 euro winst per maand over, vóór belasting.
Het laatste onderdeel is de liquiditeitsbegroting: heeft Lotte op elk moment genoeg geld om rekeningen te betalen, ook in een maand met minder boekingen? Qredits vraagt hier expliciet naar een scenario waarin de omzet 20 procent lager uitvalt. Bij Lotte betekent dat 2.160 euro omzet in plaats van 2.700 euro, met een resterende winst van ongeveer 310 euro. Nog steeds positief, en dat is precies wat een financier wil zien voordat een aanvraag wordt goedgekeurd.
Wil je je eigen kosten als ondernemer zo laag mogelijk houden tijdens het opstellen van dit onderdeel? Lees zo goedkoop mogelijk ondernemen voor concrete bespaartips.
Vergeet De Privébegroting Niet
KVK raadt daarnaast een privébegroting aan: verdien je straks genoeg om van te leven, naast wat er in het bedrijf blijft? Veel starters rekenen alleen de zakelijke cijfers door en vergeten dit onderdeel, waarna ze er pas na de start achter komen dat hun nettowinst niet genoeg is om hun eigen vaste lasten te dekken. Tips om hier structureel grip op te houden vind je in succesvol sparen als zelfstandige.
Stap 6: Vraag Feedback En Dien Je Plan In
Voordat je je plan indient bij een bank of Qredits, laat het eerst lezen door iemand die er kritisch naar kijkt, zoals een ervaren ondernemer of een KVK-ondernemersadviseur. Bij Qredits volgt na indiening meestal een gesprek over je cijfers en motivatie, gevolgd door een kredietbeoordeling. Dat proces duurt doorgaans enkele weken, afhankelijk van hoe compleet je aanvraag is.
Zorg ook dat je fiscale zaken op orde zijn voordat je financiering aanvraagt. Lees zo regel je de zaken op fiscaal gebied goed als mkb’er als je dit onderdeel nog moet uitwerken.
Veelgestelde Vragen
Is een ondernemingsplan verplicht?
Nee, niet voor je inschrijving bij de KVK. Het wordt wel verplicht zodra je een lening aanvraagt of tijdens de opstartfase een uitkering ontvangt.
Hoe lang moet een ondernemingsplan zijn?
Dat hangt af van het doel. Een plan om je eigen idee te toetsen kan één tot twee pagina’s zijn. Een plan voor een bank of Qredits is meestal uitgebreider, met een volledig financieel plan inclusief risicoscenario’s.
Waar kijkt Qredits precies naar bij een aanvraag?
Qredits beoordeelt de ondernemer zelf, de markt en concurrentie, de financiële cijfers zoals de investerings- en liquiditeitsbegroting, en een risicoscenario bij tegenvallende omzet.
Kan ik zelf een ondernemingsplan schrijven zonder adviseur?
Ja. KVK biedt gratis advies van ondernemersadviseurs, en veel starters schrijven hun eerste plan zelf met hulp van rekentools zoals de KVK Verdiencheck, voordat ze het laten checken door een adviseur.
Samengevat
Een ondernemingsplan bestaat uit vier onderdelen: jijzelf als ondernemer, je bedrijf, je marketingplan en je financieel plan. Het is niet verplicht om te starten, maar wel zodra je financiering of een uitkering nodig hebt. Reken je investeringsbegroting, financieringsbegroting, exploitatiebegroting en liquiditeitsbegroting concreet door, zoals in het voorbeeld van Lotte, en test ook een scenario met lagere omzet. Vergeet je privébegroting niet en laat je plan checken voordat je het indient. Wie deze zes stappen volgt, heeft een plan dat niet alleen op papier klopt maar ook standhoudt zodra de eerste tegenvaller zich voordoet.
